Dlaskův statek (Folwark Dlaska) – rustykalne piękno nad rzeką Izerą

TrasaFolwark Dlaska i okolice

Rodzaj podróży

Długość szlaku: 1km
Rodzaj podróży: pieszo
Trudność: latwa
Obszar turystyczny: Český ráj

Atrakcje

Inne atrakcje:Folwark Dlaska: ekspozycja etnograficzna prezentująca kulturę ludową i rolnictwo regionu Pojizeří; godziny otwarcia: codziennie oprócz poniedziałków, kwiecień - maj 9.00-16.00, czerwiec - sierpień 9.00 - 7.00, wrzesień, październik, grudzień 9.00 - 16.00; listopad - zamknięte.

Więcej informacji

Transport: Samochodem: droga Bogatynia – Liberec – Turnov – Dolánky; droga Szklarska Poręba - Jakuszyce – Harrachov – Turnov – Dolánky.
Parking: parking w bezpośrednim sąsiedztwie Folwarku Dlaska.
Posiłki: w pobliżu Občerstvení u Jizery, bufet.

Jak dojechać

Typowym przykładem architektury ludowej regionu Pojizeří i Czeskiego Raju jest Folwark Dlaska w Dolánkach koło Turnova; ekspozycja etnograficzna, która jest częścią Muzeum Czeskiego Raju w Turnovie. Potężny kompleks głównie drewnianych budowli nosi nazwę po chłopskim rodzie Dlasków; najbardziej znanym z nich był sołtys (rychtář) i pisarz wiejski Josef Dlask (1782 - 1853), który zasłynął ze swoich przewrotnych innowacji w gospodarstwie. Jego dotychczas zachowana kronika, którą spisywał od 1800 roku aż do swojej śmierci, jest niezwykle cennym dokumentem prezentującym życie ludzi w regionie Pojizeří w pierwszej połowie XIX wieku.
Folwark jest zachowany jako niezwykle cenny przykład pojizerskiej architektury ludowej. Jako dom wiejskich notabli - siedziba wolnych chłopów i siedziba sołtysa - został zbudowany na lekko nachylonym stoku nad rzeką Izerą w 1716 roku, był przebudowywany w latach 1794 i 1841, na szczęście późniejsze przebudowy nie zmieniły jego pierwotnego kształtu. W efekcie powstał przepiękny, zamknięty obiekt z dwoma wielkimi bramami - dolną drewnianą i górną murowaną z dzwonniczką, zbudowaną w trakcie rozbudowy w 1794 roku. Kopia tej bramy jako typowy przykład architektury czeskiej wsi została zaprezentowana podczas Ziemskiej Wystawy Jubileuszowej w Pradze w 1891 roku. Najważniejszą częścią majątku jest budynek mieszkalny z pokojami dostępnymi z drewnianej galerii z rzeźbionymi kolumienkami.  Klejnotem jest rzeźbiony szczyt domu, tzw. fronton.  

W drewnianej części na piętrze w połowie XIX wieku, oprócz pomieszczeń mieszkalnych, było też wydzielone mieszkanie dla starych gospodarzy na tzw. wycugu.  Na parterze znajdują się drewniane chlewy i stajnie dla koni, zbudowane też pod koniec XVIII w. Do zabudowań gospodarczych zaliczała się jeszcze wielka zrębowa stodoła; przepiękny drewniany spichlerz na piaskowej podmurówce - tzw. Rakoušův sroubek, który znajduje się na łące przed majątkiem, nie wchodził w jego skład - został tu przeniesiony dopiero w latach 60. XX wieku z pobliskiej miejscowości Malé Rohozce. Oryginalną ozdobą gospodarstwa jest rzeźba Panny Marii  z roku 1784 ustawiona przy dolnej bramie.  

W obrębie Kraju Libereckiego Folwark Dlaska (tak samo jak podobna pod względem wielkości i znaczenia siedziba sołtysa (rychta) w Kravařach niedaleko Českiej Lípy) jest udostępniony zwiedzającym jako cenny zabytek życia chłopów. Jest tu do obejrzenia ekspozycja wnętrz ludowych (łącznie z typowymi malowanymi meblami) oraz pokaz gospodarowania w regionie Pojizeří, prezentowane są typowe narzędzia rolnicze, naczynia i pozostałe przedmioty codziennego użytku (przede wszystkim z XIX wieku). Kompleks Folwarku Dlaska jest też wykorzystywany jako autentyczne otoczenie do organizacji różnych imprez i świąt ludowych, np. karnawału, Bożego Narodzenia, Nocy Świętojańskiej oraz wyświęcenia św. Wacława.